LUISA ENRICHETTA CROCINI (1903–1996)

Luisa Enrichetta Crocini (1903–1996)
schilder: Giovanni Costetti (1874–1949)

Luisa Enrichetta Crocini 1903–1996

Dr. Luisa Enrichetta Crocini werd op 18 januari 1903 in Florence geboren. Zij was een dochter van Dr. Gaetano en de Franse Augustine Carle en had een jonger zusje, Bianca. Haar vader was oogarts. Luisa was cum laude afgestudeerd in Taal en Letterkunde aan de Universiteit van Florence.

Jacob Constant (roepnaam Jaap, geb. 3 juni 1899, Huize Noordereng te Bennekom en zijn zusje Tine (Christine Gerardine Elisabeth Anna, geb. op 16 juli 1900 te Bennekom), woonden op het kasteel van Nederhemert (Zuid). Hun moeder, AnneMaurice van Kretschmar, was jong gestorven. De kinderen kregen aan huis onderwijs van vooral Franstalige gouvernantes. Hun vader, Ernst (1863–1954), zou weinig thuis zijn waardoor broer en zus eigenlijk vrij eenzaam en vervreemd van allerlei sociale contacten opgroeiden en erg op elkaar aangewezen raakten. Tine wenste Italiaans te leren en daarom werd een advertentie geplaatst. Luisa reageerde, werd aangesteld en stapte kordaat op de trein naar ’s-Hertogenbosch. Zij werd met het rijtuig afgehaald en kwam zo op kasteel Nederhemert terecht. Toen later het moment van vertrek aanbrak, nodigde Jaap Luisa uit voor een ommetje rond het kasteel en vroeg haar ten huwelijk. Dit zou een grote verrassing voor haar geweest zijn, omdat de avances van Jaap haar ontgaan waren. Op 1 oktober 1928 trad zij in het huwelijk met Jacob Constant van Wassenaer.

Na hun huwelijk bewoonden zij het kasteel. Luisa liet met haar komst een frisse wind waaien die niet door iedereen werd geapprecieerd. Tine verhuisde naar de overkant van de Maas en huwde op 21 april 1932 rentmeester (en later lid van Provinciale Staten en Gelders Gedeputeerde) Jan Roseboom. Tot haar overlijden op 15 oktober 1987 heeft zij op Het Sterrenbos in Nederhemert-Noord gewoond.

Op 22 augustus 1929 werd in ’s-Hertogenbosch de eerste zoon van Jaap en Luisa geboren: Maurits Ernst Leopold. Op 18 februari 1933 werd in Florence hun tweede kind geboren: Floris Lodewijk. Luisa was katholiek, jong, energiek, had gevoel voor humor, was intelligent en organisatorisch sterk. Het kasteel was niet van alle moderne gemakken voorzien en moeilijk te stoken en lag in een klein, gereformeerd gehucht. Daarom besloot het echtpaar zich voor de schooljeugd van de kinderen aan de Mauvestraat in Den Haag te vestigen en ’s zomers het kasteel te bewonen.
Luisa kon in Den Haag ook makkelijker haar behoefte aan intellectuele uitdaging en werk vorm geven. Zij vertaalde werken van Nederlandse en Vlaamse schrijvers en dichters van dat moment in het Italiaans en werd lid van Dante Alighieri. Door haar vertaalwerk zou zij veelvuldig en vriendschappelijk contact krijgen met o.a. Godfried Bomans, Michel van der Plas, Bertus Aafjes en Guido Gezelle. Haar vertaling van de Nieuwe Catechismus (na het tweede Vaticaans concilie onder paus Johannes de 23e) waarvoor zij intense contacten had met Mgrs. Alfrink en De Jong, twee moderne aartsbisschoppen, leidde destijds tot veel ophef in (het conservatieve) Italië.

Luisa bracht het archief van de Hoge Heerlijkheid Nederhemert onder bij het Rijksarchief te Arnhem. In de oorlog werden onder meer kunstschatten van het Openlucht Museum in Arnhem ondergebracht in de kelders van het kasteel. Men hoopte dat er weinig zou gebeuren op het Eiland en dat de dikke muren van het kasteel bovendien goede bescherming zouden bieden. Maar de Duitsers bezetten het kasteel en er werd zwaar gevochten aan weerszijden van de rivier de Maas. De rivier vormde in de Hongerwinter van 1944, na de Slag bij Arnhem, de scheidslijn van bezet en bevrijd Nederland. Op 11 november 1944 moest iedereen van het Eiland evacueren. Er was nauwelijks tijd gegund om in te pakken en zo werd het kasteel, met achterlating van het interieur, verlaten. Het gezin kwam, samen met de grootvader, lopend met een kar en een koe, uiteindelijk aan in een boerderij in Zuilichem aan de Waaldijk. Van daar zagen zij op 12 januari 1945 het kasteel in brand staan.

Na de oorlog lag niet alleen het kasteel maar het gehele landgoed in puin. Jaap en Luisa herbouwden ‘Hamarita’, het voormalige tuinmanshuis tegenover het kasteel. Bij overlijden van grootvader in 1954 werd het landgoed tussen Jaap en Tine verdeeld. Begin jaren zestig verhuisden ze naar de boerderij ernaast. Maurits, die inmiddels de Eista Werf opgericht had, betrok Hamarita met zijn echtgenote Nadine (Bernadine Marie Cornelia Mommersteeg, geb. 3 april 1930 te Vlijmen) en hun grote gezin. Jaap en Luisa woonden ’s winters in Florence en ’s zomers in de boerderij. Ook reisden zij regelmatig naar Canada waar zoon Floris naartoe was geëmigreerd en een gezin gesticht had met zijn echtgenote Wanda Anna Maria Prinses Sulkowska, (geb. 22 dec. 1935, te Linz ). Floris en Wanda kregen drie kinderen en zijn inmiddels grootouders van zes kleinkinderen.

Toen zij ouder werden verhuisden ze naar een serviceflat in Bilthoven, maar Jaap kon daar niet aarden en verbleef meestal in Nederhemert. Hij stierf op 24 juni 1982
en werd bijgezet in het familiegraf op Nederhemert-Zuid. Luisa trad toe tot het bestuur van het verzorgingshuis en bleef vertalen. Na het overlijden van haar echtgenoot besloot zij haar intrek te nemen in een verzorgingshuis in Ammerzoden, nabij Nederhemert. Toen in januari 1995 de Bommelerwaard door hoge waterstanden dreigde onder te lopen, moesten ook alle bewoners van het verzorgingstehuis geëvacueerd worden. Zo kwam zij kort te logeren bij een kleindochter en bevestigde zij nog eens haar kordate instelling, humor en scherpe geest altijd behouden te hebben.
Teruggekeerd in Ammerzoden stierf zij op 21 februari 1996 en werd zij bijgezet in het familiegraf in Nederhemert-Zuid.

Geplaatst in Familieleden.